Wat is LEADER?


Het platteland laten bruisen, scoren met energie uit de regio en samen werken aan vernieuwende  ideeën. Dat is kort gezegd ‘LEADER’, een Europees subsidie-, kennis-, én actieprogramma voor een vitaal platteland. Want LEADER gaat niet alléén over subsidies. Het gaat om het opwekken van lokale energie van onderop, experimenteren en leren, en het delen van kennis en ervaring met elkaar. LEADER is een programma  voor de regio, maar vooral ook ván de regio. Van iedereen. Bewoners, ondernemers en gemeenten. Het LEADER-programma staat daarom niet op zichzelf. Het is een drijfwiel om de lokale kracht van de regio te ontketenen.

De commissie die de projecten stimuleert en beoordeelt is de Lokale Actiegroep (LAG). Zijn doen dit op basis van de Lokale Ontwikkelingsstrategie (LOS).

De filosofie van LEADER

Het Europese LEADER-programma heeft een eigen filosofie. Deze filosofie gaat uit van de kracht van bewoners zelf, de energie van bewoners met elkaar en de dynamiek van bewoners en overheid samen. LEADER gaat uit van vier principes:

  • Energie van onderop
  • Aanhaken & Meedoen
  • Experimenteren & Vernieuwen
  • Voorbeeld & Aandrijfwiel

Deze principes lijken misschien abstract en vaag. Want wat zegt dat nu eigenlijk allemaal? Juist als we de principes in het perspectief van Zuidoost-Drenthe plaatsen, wordt het een stuk duidelijker. Daarom hieronder een uitleg van de principes, mét de link naar de regio Zuidoost-Drenthe.

Aanhaken & meedoen

Het LEADER-programma is niet alleen een programma voor de regio, maar vooral ook ván de regio. Het programma is gebaseerd op dat wat er écht speelt in Zuidoost-Drenthe. Op dat wat bewoners voelen, vinden en ervaren. Om hier achter te komen vond op 12 november de regionale gebiedsbijeenkomst plaats. De uitkomsten van de workshops zijn de basis van het LEADER-programma voor Zuidoost-Drenthe. Maar dat is niet alles. Als Zuidoost-Drenthe inderdaad tot LEADER-gebied wordt verkozen, blijven we als bewoners, ondernemers en overheid samen meedoen in en meewerken aan het programma. We vinden samen de rode draad in de ideeën voor de regio, delen suggesties en pakken gezamenlijk de uitvoering op. Zo gaat het programma  leven in de regio, haken enthousiaste bewoners aan en bruist de regio van de initiatieven.

foto_mfc_gasselternijveen
foto_terras

Experimenteren & Vernieuwen

Nieuwe initiatieven in de regio zijn zelden “oude koek”. Veel vaker is het een zoektocht naar nieuwe oplossingen, nieuwe verbindingen, nieuwe vormen. Het is zoeken naar een nieuw evenwicht tussen bewoners en overheid. Dit betekent ook: vallen en opstaan, experimenteren en leren. LEADER geeft hier de ruimte voor. Want blauwdrukplanningen zijn er nog niet . En gaan er ook niet komen. Wat in het ene dorp helemaal niet werkt, groeit in het andere dorp uit tot een bloeiend initiatief. Bewonersinitiatieven vragen om maatwerk. Altijd. Daar hoort experimenteren en durven leren van je fouten bij. Een frisse blik, een flinke dosis enthousiasme en vernieuwende ideeën als basis voor een ondernemende regio.

Energie van onderop

Er borrelt van alles in Zuidoost-Drenthe. Soms alleen nog in de hoofden van bewoners of ondernemers, of binnen de muren van een gemeente of instelling, soms al in de vorm van een vernieuwend initiatief. Bewoners willen de handen uit de mouwen steken, aan de slag met elkaar. Zo worden parels van initiatieven opgezet. Gewoon door te doen, als bewoners samen. De overheid is hierbij de natuurlijke partner, biedt steun, creëert ruimte en geeft, waar nodig, een financiële impuls. De kracht van de bewoners staat altijd voorop. De energie komt van onderop. Zo zorgen we als bewoners en overheid samen voor reuring in de regio!

Europese subsidie

Het subsidieprogramma vraagt om samenwerking: tussen bewoners/ondernemers, tussen bewoners/ondernemers en overheid, en binnen de regio als geheel. Vanuit het Europese LEADER-budget is voor de regio €2,4 miljoen euro beschikbaar. Vanuit het LEADER-budget worden initiatieven voor maximaal 30% gefinancierd. Dit vraagt dus om cofinanciering. De gemeenten en de provincie Drenthe zijn belangrijke co financiers. Van gemeenten en de provincie Drenthe wordt gevraagd 30% van het initiatief te financieren. Daarnaast wordt verwacht dat een initiatief voor minstens 40% privaat wordt gefinancierd. Private financiering kan bijvoorbeeld bij elkaar worden gehaald door crowdfunding, particuliere fondsen en samenwerkingsverbanden met bedrijven.

Als we alle financieringsstromen bij elkaar optellen, kan er in totaal €8 miljoen euro in de regio gepompt worden. Dit biedt enorme kansen voor een sociaaleconomische impuls. Het LEADER-programma zet dus aan tot meer investeringen in de regio, én door de regio. Maar dit is nog niet alles. Initiatieven zijn het begin van meer. Initiatieven beginnen vaak kleinschalig, maar kunnen uitgroeien tot veel grotere projecten. Of ze zijn klein, maar hebben een groot effect op lokaal niveau: ze zetten aan tot nieuwe initiatieven. Dit soort initiatieven vormen een drijfwiel om de regio te laten bloeien!

Voorbeeld & aandrijfwiel

Het LEADER-programma staat niet op zichzelf. Het is het aandrijfwiel voor Zuidoost-Drenthe. Het brengt de regio in beweging. Samen van onderop vernieuwen en experimenteren staat voorop. Maar daar hoort ook bij: nieuwe oplossingen breed uitrollen in de regio. Bewoners vertellen het verhaal aan elkaar door. Enthousiaste initiatiefnemers wakkeren nieuwe initiatieven aan. Het uitwisselen van kennis en ervaringen verrijkt dat wat er al is aan kracht en vindingrijkheid in Zuidoost-Drenthe. Het verhaal van inspirerende voorbeelden doorvertellen zorgt voor vuur, veerkracht en vitaliteit.